BDDK’dan Tasarruf Finansman Şirketleri İçin Yeni Düzenleme, sektörde faaliyet gösteren şirketleri yakından ilgilendiren önemli değişiklikler içermektedir. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu (BDDK), tasarruf fonlarının değerlendirilmesi, yüksek tutarlı sözleşmeler, risk yönetimi ve sözleşme üst limitlerine ilişkin yeni kurallar belirlemiştir. Bununla birlikte düzenlemelerin amacı, fonların daha güvenli yatırım araçlarında değerlendirilmesi ve sektörde risk yoğunlaşmasının azaltılması olarak açıklanmıştır.
BDDK’nın Yeni Düzenlemesi Kapsamında Fon Kullanım Kuralları Değişmiştir
BDDK tarafından yayımlanan talimat doğrultusunda tasarruf finansman şirketlerinin fonlarını değerlendirebileceği yatırım araçları yeniden belirlenmiştir. Ayrıca şirketlerin daha yüksek risk taşıyan yatırım araçlarına yönelmesinin önüne geçilmesi hedeflenmiştir.
Yeni düzenlemeye göre tasarruf fonları yalnızca şu alanlarda değerlendirilebilecektir:
- Katılım bankalarında açılan Türk lirası cinsi özel cari hesaplar,
- Katılım bankalarındaki Türk lirası katılma hesapları,
- Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından ihraç edilen altına dayalı olmayan Türk lirası kira sertifikaları (Sukuk),
- Risk değeri 1 veya 2 olan Türk lirası cinsinden katılım esaslı yatırım fonları.
Böylece tasarruf fonlarının daha güvenli ve kolay nakde çevrilebilir varlıklarda değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Nemasız Fonlar İçin Yeni Sınır Getirilmiştir
BDDK, tasarruf fon havuzlarında getirisiz bekleyen bakiyelere ilişkin de yeni düzenleme yapmıştır. Bununla birlikte şirketlerin fonları uzun süre değerlendirmeden bekletmesinin önüne geçilmesi hedeflenmiştir.
Yeni kurala göre;
- Günlük nemasız bakiye, bir önceki ay sonu itibarıyla hesaplanan tasarruf fon havuzunun binde 2’sini aşamayacaktır.
- TCMB EFT sisteminin kapanış saatinden sonra havuza aktarılan tutarlar ise bir sonraki günün hesaplamasına dahil edilecektir.
Bu uygulamayla fonların daha verimli şekilde yönetilmesi amaçlanmıştır.
Yüksek Tutarlı Sözleşme Limitleri Güncellenmiştir
Yeni düzenleme kapsamında yüksek tutarlı sözleşmelere ilişkin parasal limitler de artırılmıştır. Ayrıca sektörün mevcut finansman ihtiyaçları dikkate alınarak üst sınırlar yeniden belirlenmiştir.
Güncellenen limitler şu şekilde açıklanmıştır:
- Yüksek tutarlı sözleşme limiti 2 milyon 509 bin 800 TL’den 5 milyon TL’ye yükseltilmiştir.
- Konut ve çatılı iş yeri finansmanı sözleşmelerinde limit 6 milyon 274 bin 500 TL’den 12 milyon 500 bin TL’ye çıkarılmıştır.
Bununla birlikte söz konusu düzenlemenin sektördeki finansman hacmine uyum sağlaması amaçlanmıştır.
Risk Yoğunlaşmasını Önleyici Kurallar Getirilmiştir
BDDK, belirli kişi veya gruplarda oluşabilecek finansman yoğunlaşmasını önlemek amacıyla yeni sınırlamalar da uygulamaya almıştır.
Buna göre;
- Yüksek tutarlı sözleşmelerin toplamı, ilgili dönemdeki toplam sözleşme tutarının yüzde 5’ini aşamayacaktır.
- 1 Ocak 2025 tarihinden sonra kurulan şirketlerde ise geçiş süreci uygulanacaktır.
- Bu şirketlerde oran 30 Haziran 2027’ye kadar yüzde 15, 31 Aralık 2027’ye kadar ise yüzde 10 olarak uygulanacaktır.
Böylece şirketlerin yeni sisteme kademeli olarak uyum sağlaması planlanmıştır.
Kişi Başına Yapılabilecek Sözleşme Sayısı Sınırlandırılmıştır
Yeni düzenleme ile aynı kişi veya aynı risk grubuna ait taraflarla yapılabilecek sözleşme sayısı da sınırlandırılmıştır. Ayrıca bu uygulamayla finansman risklerinin dengeli şekilde dağıtılması hedeflenmiştir.
Buna göre bir kişi;
- En fazla bir taşıt finansmanı sözleşmesi,
- En fazla bir konut veya çatılı iş yeri finansmanı sözleşmesi
olmak üzere aynı tasarruf finansman şirketiyle toplam iki sözleşme yapabilecektir.
Azami Sözleşme Tutarları Yeniden Belirlenmiştir
BDDK, kişi ve risk grubu bazında uygulanacak azami finansman tutarlarını da güncellemiştir.
Yeni limitler şu şekilde belirlenmiştir:
- Taşıt finansmanı için azami sözleşme tutarı 6 milyon 250 bin TL,
- Konut veya çatılı iş yeri finansmanı için azami sözleşme tutarı 62 milyon 500 bin TL,
- Aynı kişi veya risk grubuna ait tüm sözleşmelerin toplam tutarı 62 milyon 500 bin TL ile sınırlandırılmıştır.
Bununla birlikte bu düzenlemeyle sektörün daha dengeli bir risk yapısına kavuşması hedeflenmiştir.
BDDK’dan Tasarruf Finansman Şirketleri İçin Yeni Düzenleme, fon yönetimi, yatırım araçları, yüksek tutarlı sözleşmeler ve risk yönetimine ilişkin önemli değişiklikler getirmiştir. Bununla birlikte şirketlere uyum süreci tanınmış, yeni kuralların 1 Ekim 2026 tarihinden itibaren uygulanacağı açıklanmıştır. Düzenlemelerin tasarruf finansman sektöründe daha güvenli, şeffaf ve sürdürülebilir bir yapı oluşturması beklenmektedir.
