Nöbetçi Eczaneler
Türkiye’de deprem riskine karşı mevcut yapıların güvenli hale getirilmesine yönelik çalışmalar sürdürülmektedir. Eski binalar nasıl güçlendirilir sorusuna yönelik yeni bir mühendislik çözümü üzerinde çalışma yapılmıştır. Çözümün özellikle kiriş-kolon birleşimlerinde uygulanması hedeflenmektedir.
Türkiye’de 2 Milyon Konut İçin Acil Dönüşüm Gerekiyor
Türkiye’nin mevcut yapı stoku, deprem güvenliği açısından önemli bir gündem oluşturmaktadır. Bakanlık verilerine göre yaklaşık 36 milyon bağımsız bölüm bulunmaktadır. Bu bağımsız bölümlerin yaklaşık 6 milyonunun risk taşıdığı belirtilmektedir. Ayrıca yaklaşık 2 milyon bağımsız bölümün acil dönüşüme ihtiyaç duyduğu aktarılmaktadır. Bu ölçekteki yapı stokunun tamamının yeniden yapılması önemli maliyetler oluşturacaktır. Bunun yanı sıra mühendislik açısından uygun yapıların güçlendirilmesi de seçenek olarak değerlendirilmektedir. Ancak güçlendirme her bina için doğrudan uygulanabilecek bir işlem değildir. Öncelikle mevcut yapının teknik durumu ayrıntılı şekilde incelenmektedir. Ardından yapının güçlendirmeye uygun olup olmadığı belirlenmektedir.
Eski Binaların Güçlendirilmesi İçin Kritik Noktalar İncelenmektedir
Mevcut betonarme yapıların güçlendirilmesinde taşıyıcı sistemin kritik bölgeleri belirlenmektedir. Özellikle kiriş ve kolonların birleştiği noktalar önemli kabul edilmektedir. Deprem sırasında yatay kuvvetler nedeniyle bu bölgelerde yüksek gerilmeler oluşabilmektedir. Birleşim noktalarında meydana gelebilecek hasarlar taşıyıcı sistemi etkileyebilmektedir. Bu nedenle güçlendirme çalışmalarında bağlantı noktalarının güvenli hale getirilmesine odaklanılmaktadır. Kullanılacak bağlantı sistemlerinin ise mühendislik hesaplarına uygun olması gerekmektedir.
Yeni Güçlendirme Yönteminde Kimyasal Ankraj Kullanılıyor
fischer Şirketler Grubu ile Purdue Üniversitesi tarafından kapsamlı bir araştırma yürütülmüştür. Araştırmada tam ölçekli betonarme yapılar üzerinde deneyler gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın odağında kiriş-kolon birleşim bölgelerinin güçlendirilmesi bulunmaktadır. Bu kapsamda kimyasal ankrajlar ve diyagonal payandaların birlikte kullanıldığı sistem test edilmiştir.
Güçlendirme çözümünde;
- fischer enjeksiyon harcı,
- dişli çubuklarla oluşturulan kimyasal ankrajlar,
- diyagonal çelik payandalar
kullanılmıştır. Diyagonal çelik payandalar, kimyasal ankrajlarla mevcut taşıyıcı sisteme bağlanmıştır. Böylece birleşim bölgelerine doğrudan müdahale edilmesi amaçlanmıştır.
Güçlendirme Sistemi Kuvvetlerin Yeniden Dağıtılmasını Sağlıyor
Deneylerde kullanılan kimyasal ankraj sisteminin yük altında düşük deformasyon gösterdiği aktarılmıştır. Böylece oluşan kuvvetlerin güvenilir şekilde karşılanmasına katkı sağlanmıştır. Sistem sayesinde kiriş ve kolon arasındaki kuvvet akışı da değiştirilmiştir. Birleşim bölgesine etki eden yüklerin komşu taşıyıcı elemanlara aktarılması sağlanmıştır. Bununla birlikte güçlendirme çözümüyle kritik birleşim bölgelerindeki yük dağılımının iyileştirilmesi hedeflenmiştir. Böylece taşıyıcı sistemin deprem etkilerine karşı performansının artırılması amaçlanmıştır.
Güçlendirilmiş Yapıda Daha Yüksek Deprem Performansı Görüldü
Araştırmada güçlendirme uygulanmış ve uygulanmamış taşıyıcı sistemler karşılaştırılmıştır. Güçlendirilmemiş sistemin kiriş-kolon birleşimlerinde ağır hasarlar oluşmuştur. Buna karşılık fischer sistemiyle güçlendirilmiş yapıda daha yüksek performans elde edilmiştir. Deney sonuçlarında deprem yükleri altındaki yapı davranışında belirgin iyileşme görülmüştür. Purdue Üniversitesi’nden Prof. Akanshu Sharma tarafından yapılan değerlendirmede de sonuçlara dikkat çekilmiştir. Güçlendirilen yapının deprem yükleri altındaki performansının önemli ölçüde iyileştirildiği belirtilmiştir.
Bilimsel Araştırma Uygulanabilir Çözümlere Dönüştürülecek
fischer ve Purdue Üniversitesi iş birliğinde gerçekleştirilen deneylerde deprem etkilerini temsil eden yüklemeler uygulanmıştır. Özellikle kiriş-kolon birleşim bölgelerinde daha iyi performans elde edilmiştir. Araştırmadan elde edilen sonuçların mevcut yapılarda uygulanabilen çözümlere dönüştürülmesi hedeflenmektedir. Böylece uygun yapıların yeniden inşa edilmeden güçlendirilmesine yönelik alternatiflerin geliştirilmesi amaçlanmaktadır. Ayrıca güçlendirme sistemlerinde doğru bağlantı çözümünün belirlenmesi önem taşımaktadır. Uygulamanın teknik gerekliliklere uygun yapılması da sistem performansını doğrudan etkilemektedir.
Bina Güçlendirmesinde Mühendislik Değerlendirmesi Öne Çıkıyor
Mevcut yapıların deprem güvenliğinin artırılmasında güçlendirme önemli seçeneklerden biri olarak değerlendirilmektedir. Ancak uygulama öncesinde yapının teknik açıdan değerlendirilmesi gerekmektedir. Yeni araştırmada özellikle kiriş-kolon birleşimlerine yönelik bir güçlendirme sistemi test edilmiştir. Deney sonuçlarında güçlendirilen taşıyıcı sistemin daha yüksek performans gösterdiği aktarılmıştır.
Eski binalar nasıl güçlendirilir sorusunun yanıtı ise her yapı için aynı şekilde verilememektedir. Yapının mevcut durumu, taşıyıcı sistemi ve mühendislik değerlendirmeleri doğrultusunda uygun yöntem belirlenmektedir. Yeni yöntemlerin geliştirilmesiyle deprem güvenliğinin artırılmasına yönelik seçeneklerin çeşitlendirilmesi hedeflenmektedir.
Diğer emlak haberleri için tıklayınız…