Nöbetçi Eczaneler
Milli Eğitim Bakanlığı tarafından Türkiye Oyun Politika Belgesi ve Eylem Planı hazırlanmıştır. Çocukların oyun hakkının güvence altına alınması amacıyla hazırlanan belgede 6 hedef, 29 politika maddesi ve 90 eylem adımı belirlenmiştir. Oyun, eğitim ve sosyal hayatın doğal bir parçası olarak ele alınmıştır.
Türkiye Oyun Politika Belgesi ile Hangi Hedefler Belirlendi?
Yeni politika belgesiyle oyunun yalnızca boş zaman etkinliği olarak değerlendirilmemesi amaçlanmıştır. Bunun yerine oyun, çocukların gelişimini ve öğrenme süreçlerini destekleyen temel unsurlardan biri olarak ele alınmıştır.
Belgede belirlenen temel hedefler arasında;
- Oyun hakkının güvence altına alınması,
- Oyun kültürünün korunması ve gelecek kuşaklara aktarılması,
- Oyunun eğitimin merkezine yerleştirilmesi,
- Oyun yoluyla değerlerin kazandırılması,
- Güvenli dijital oyun ortamlarının geliştirilmesi,
- Paydaşların sorumluluklarının belirlenmesi
yer almaktadır. Bunun yanı sıra çocuklara oyun için gerekli zamanın ve güvenli alanların sağlanması hedeflenmektedir.
Teneffüs Süreleri ve Doğal Oyun İçin Alan Korunacak
Çocukların oyun hakkının korunması kapsamında teneffüs sürelerine özel önem verilmiştir. Teneffüs ve doğal oyun için ayrılan sürenin kısaltılmaması esas alınacaktır. Teneffüsler yalnızca dinlenme arası olarak görülmeyecektir. Aynı zamanda çocukların fiziksel, sosyal ve duygusal gelişimini destekleyen bir öğrenme zamanı olarak değerlendirilecektir. Okul dışındaki zamanlarda da çocukların oyun, dinlenme ve serbest etkinliklere zaman ayırabilmesi desteklenecektir. Ayrıca mevcut teneffüs uygulamaları çocukların oyun ve dinlenme hakkı açısından değerlendirilecektir. Bu kapsamda eğitim paydaşları için etkili teneffüs tasarımına yönelik bir rehber hazırlanacaktır. Ailelerin de çocukların okul dışındaki zamanlarında oyuna yer vermesinin önemi konusunda bilgilendirilmesi planlanmaktadır.
Okul Bahçelerinde Güvenli Oyun Alanları Geliştirilecek
Politika belgesinde okul bahçeleri ve oyun alanlarının niteliğinin artırılmasına da yer verilmiştir. Oyun alanlarının çocukların güvenliğini tehdit eden risklerden mümkün olduğunca arındırılması hedeflenmektedir. Ayrıca oyun alanlarının yalnızca tek bir oyun türüne ayrılmaması planlanmaktadır. Farklı yaş gruplarına ve farklı oyun ihtiyaçlarına uygun alanların oluşturulması sağlanacaktır.
Bu kapsamda;
- Doğal unsurlar içeren oyun alanları geliştirilecektir.
- Etkileşimli fiziki ortamların yaygınlaştırılması sağlanacaktır.
- Geleneksel oyun zeminleri oluşturulacaktır.
- Çevre dostu okul bahçeleri için pilot çalışmalar yürütülecektir.
- Özel gereksinimli çocuklar için erişilebilir alanlar geliştirilecektir.
Böylece bütün çocukların oyun alanlarına eşit erişiminin desteklenmesi amaçlanmaktadır.
Oyun Yeterliliği Değerlendirme Kılavuzu Hazırlanacak
Çocukların oyun olanaklarının değerlendirilmesi amacıyla Oyun Yeterliliği Değerlendirme Kılavuzu hazırlanacaktır. Bu kılavuzla oyun alanlarının niteliği, niceliği ve erişilebilirliği değerlendirilecektir. İlk aşamada belirlenen illerde pilot uygulamalar gerçekleştirilecektir. Daha sonra uygulamanın ülke genelinde yaygınlaştırılması ve düzenli hale getirilmesi planlanmaktadır. Elde edilen verilerin yerel yatırım ve planlama süreçlerinde kullanılması da öngörülmektedir. Böylece oyun alanlarına ilişkin ihtiyaçların daha düzenli şekilde belirlenmesi sağlanacaktır.
Geleneksel Çocuk Oyunları İçin Ulusal Envanter Oluşturulacak
Çocuk oyunlarının kültürel miras olarak korunması amacıyla Ulusal Oyun Envanteri oluşturulacaktır. İl milli eğitim müdürlüklerinin koordinasyonunda saha derlemeleri yürütülecektir. Toplanan oyun bilgileri dijital platform üzerinden açık erişime sunulacaktır. Ayrıca kültürel miras niteliği taşıyan oyunların belirlenmesi için çalışmalar yürütülecektir. Geleneksel çocuk oyunları şenliklerinin ülke genelinde düzenli hale getirilmesi de planlanmaktadır. Bunun yanı sıra Türk dünyasının ortak oyun envanterinin oluşturulmasına yönelik çalışmalar başlatılacaktır. Beştaş, mendil kapmaca, ip atlama, mangala ve halat çekme gibi geleneksel oyunların okul etkinliklerinde daha fazla kullanılmasına yönelik çalışmalar yürütülecektir.
Oyun Yoluyla Değerler Eğitimi Desteklenecek
Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli kapsamında oyun, değerlerin deneyimlenebildiği bir eğitim ortamı olarak ele alınacaktır. Bu doğrultuda eğitim modelinde yer alan değerlerle oyun envanterinin eşleştirilmesi planlanmaktadır. Bu amaçla bir değer-oyun matrisi hazırlanacaktır. İş birliği, adil oyun, toplumsal kurallar ve birlikte yaşama kültürünü destekleyen uygulamalar geliştirilecektir. Ayrıca oyunların milli ve kültürel kimliğin aktarımındaki rolünün güçlendirilmesi hedeflenmektedir.
Öğretmenlerin Oyun Pedagojisi Yeterlilikleri Artırılacak
Belgede öğretmenlerin oyun pedagojisine yönelik yeterliliklerinin geliştirilmesine de yer verilmiştir. Doğal oyun, rehberli oyun, eğitsel oyun ve oyunlaştırılmış öğrenme ayrı başlıklar altında ele alınacaktır. Öğretmenlere yönelik mesleki gelişim programları hazırlanacaktır. Ayrıca oyun pedagojisi konusunda formatör öğretmenlerin yetiştirilmesi planlanmaktadır. Bunun yanı sıra öğretmen yetiştiren yükseköğretim programlarında oyun pedagojisi ve oyunlaştırılmış öğrenme içeriklerinin güçlendirilmesi için çalışmalar yürütülecektir. Kriz ve afet dönemlerinde oyunun psikososyal destek amacıyla kullanılmasına yönelik içerikler de güncellenecektir.
Çocuklar İçin Güvenli Dijital Oyun Ortamları Geliştirilecektir
Politika belgesinde dijital oyunlara da özel bir bölüm ayrılmıştır. Çocukların yaş ve gelişim özelliklerine uygun dijital oyun içerikleri için ölçütler belirlenecektir. Dijital esenlik, güvenlik ve mahremiyet ilkeleri doğrultusunda çalışmalar yürütülecektir. Ayrıca sosyal etkileşimi ve birlikte oynamayı destekleyen eğitsel dijital oyunların geliştirilmesi teşvik edilecektir. Türk kültüründen beslenen yerli dijital oyun içeriklerinin geliştirilmesi de desteklenecektir. Geleneksel oyunların dijital oyun tasarımlarında kullanılmasına yönelik yarışmalar düzenlenecektir.
Aileler ve Yerel Yönetimler Sürece Dahil Edilecektir
Oyun politikasının uygulanmasında aileler ve yerel yönetimler de önemli paydaşlar arasında tutulmuştur. Aile eğitim programlarına oyunla ilgili içeriklerin eklenmesi planlanmaktadır. Okul-aile iş birliği kapsamında oyun etkinliklerinin okul yıllık planlarına dahil edilmesi sağlanacaktır. Ayrıca yerel yönetimlerle güvenli ve erişilebilir oyun alanlarının oluşturulması konusunda iş birliği yapılacaktır. Mahalle ölçeğinde oyun sokaklarının oluşturulması ve çocuk dostu şehir yaklaşımının desteklenmesi de hedeflenmektedir. Oyuna yönelik çalışmaların kurumlar arası koordinasyon içinde yürütülmesi amacıyla Ulusal Oyun Koordinasyon Kurulu kurulacaktır. Kurulun yılda en az iki kez toplanması ve yıllık değerlendirme raporu yayımlaması planlanmaktadır.
90 Eylem Adımı Kısa, Orta ve Uzun Vadede Uygulanacaktır
Milli Eğitim Bakanlığı tarafından hazırlanan belge kapsamında toplam 6 hedef, 29 politika maddesi ve 90 eylem adımı belirlenmiştir.
Eylem adımlarının uygulama süreleri de belirlenmiştir. Buna göre;
- 25 eylem adımı kısa vadede,
- 53 eylem adımı orta vadede,
- 12 eylem adımı uzun vadede
hayata geçirilecektir. Plan okul öncesinden ortaöğretime kadar tüm eğitim kademelerini kapsamaktadır. Bunun yanı sıra okul dışındaki öğrenme ortamları da plan kapsamında değerlendirilmektedir. Çocuklar, aileler, öğretmenler, okul yöneticileri, yerel yönetimler, üniversiteler ve sivil toplum kuruluşları sürecin temel paydaşları arasında tutulmuştur.
Türkiye Oyun Politika Belgesi ile Yeni Bir Oyun Yaklaşımı Oluşturulacaktır
Türkiye Oyun Politika Belgesi, çocukların oyun hakkının korunmasını ve oyun kültürünün güçlendirilmesini hedefleyen kapsamlı bir çerçeve oluşturmuştur. Belgede 6 hedef, 29 politika maddesi ve 90 eylem adımı belirlenmiştir. Plan kapsamında teneffüs sürelerinin korunması, güvenli oyun alanlarının geliştirilmesi ve geleneksel oyunların yaşatılması amaçlanmaktadır. Ayrıca öğretmenlerin oyun pedagojisi yeterliliklerinin artırılması ve çocuklar için güvenli dijital oyun ortamlarının oluşturulması planlanmaktadır.
Bununla birlikte ailelerin ve yerel yönetimlerin sürece daha aktif şekilde dahil edilmesi hedeflenmektedir. Belirlenen eylem adımlarının uygulanmasıyla oyunun eğitim ve sosyal hayatın doğal bir parçası haline getirilmesi amaçlanmaktadır.