Nöbetçi Eczaneler
Eylül enflasyon oranları Türkiye İstatistik Kurumu tarafından açıklandı. Buna göre tüketici fiyat endeksi aylık yüzde 1,84 artış gösterdi. Yıllık enflasyon ise yüzde 29,73 olarak kaydedildi. Böylece yıllık tüketici enflasyonu, Kasım 2021’den bu yana ilk kez yüzde 30 seviyesinin altına indi. Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi de aylık yüzde 2,07 yükseldi.
Eylül Ayında Enflasyon Yüzde Kaç Oldu?
TÜİK tarafından açıklanan verilere göre tüketici fiyatlarında eylül ayında farklı dönemlere göre artışlar kaydedildi. TÜFE, geçen yılın aralık ayına göre yüzde 24,32 yükseldi. Geçen yılın aynı ayına göre yıllık artış yüzde 29,73 olarak gerçekleşti. On iki aylık ortalamalara göre tüketici fiyatlarında yüzde 31,49 artış kaydedildi. Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi’nde ise eylül ayında aylık yüzde 2,07 artış gerçekleşti. Yİ-ÜFE, geçen yılın aralık ayına göre yüzde 23,38 yükseldi. Yıllık üretici enflasyonu yüzde 27,38 olurken, on iki aylık ortalamalara göre yüzde 27,81 artış kaydedildi.
En Yüksek Aylık Artış Eğitim Grubunda Gerçekleşti
Eylül ayında ana harcama grupları içerisinde en yüksek aylık artış eğitimde görüldü. Eğitim grubunda fiyatlar bir önceki aya göre yüzde 14,19 yükseldi. Eğitim grubundaki yükselişi ulaştırma ve konut harcamaları takip etti. Ulaştırmada yüzde 2,79, konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlarda yüzde 2,71 artış kaydedildi. Buna karşılık gıda ve alkolsüz içeceklerde yüzde 0,20 oranında düşüş gerçekleşti. Böylece eylül ayında tüketici fiyatlarını etkileyen gruplar arasında farklı yönlerde değişimler görülmüş oldu.
Yıllık Enflasyonda Eğitim İlk Sırada Yer Aldı
Yıllık bazda değerlendirildiğinde eğitim grubundaki fiyat artışı dikkat çekti. Eğitim harcamalarında geçen yılın aynı ayına göre yüzde 48,62 oranında yükseliş kaydedildi. Konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlar grubunda yıllık artış yüzde 39,99 oldu. Ulaştırmada ise yıllık yüzde 35,10 artış gerçekleşti. Gıda ve alkolsüz içeceklerde yıllık artış yüzde 27,62 olarak kaydedildi. Giyim ve ayakkabı grubu ise yüzde 13,22 ile yıllık bazda en düşük artışın görüldüğü ana grup oldu.
En Yüksek Ağırlığa Sahip Gruplarda Değişim Yaşandı
Tüketici fiyat endeksinde ağırlığı yüksek üç ana grup da eylül verilerinde öne çıktı. Gıda ve alkolsüz içeceklerde aylık yüzde 0,20 düşüş kaydedilmiştir. Aynı dönemde ulaştırma grubunda yüzde 2,79 artış gerçekleşti. Konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlarda ise yüzde 2,71 yükseliş görüldü. Bu grupların aylık enflasyona katkıları da farklı seviyelerde gerçekleşti. Gıda ve alkolsüz içeceklerin katkısı 0,05 puan azalış yönünde oldu. Ulaştırmanın katkısı 0,49 puan, konut grubunun katkısı ise 0,33 puan olarak kaydedilmiştir.
Yİ-ÜFE’de Yıllık Artış Yüzde 27,38 Oldu
Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi verileri de eylül ayında açıklandı. Yİ-ÜFE aylık bazda yüzde 2,07 yükseldi. Endekste yıllık artış ise yüzde 27,38 seviyesinde gerçekleşti. Sanayinin dört sektöründe yıllık değişimler farklı oranlarda kaydedilmiştir. Madencilik ve taş ocakçılığında yüzde 34,15 artış gerçekleşti. İmalatta yıllık artış yüzde 29,09 olmuştur. Ayrıca su temininde yüzde 29,70 yükseliş görülmüştür. Elektrik ve gaz üretimi ile dağıtımında ise yıllık artış yüzde 8,67 olarak kaydedilmiştir. Aylık değişimlerde madencilik ve taş ocakçılığında yüzde 0,78 düşüş gerçekleşti. Buna karşılık imalatta yüzde 2,32, elektrik ve gazda yüzde 0,97, su temininde yüzde 1,83 artış görülmüştür.
Ana Sanayi Gruplarında Enerji Fiyatları Yükseldi
Yİ-ÜFE kapsamında ana sanayi gruplarının yıllık değişimleri de açıklandı. Buna göre enerjide yıllık yüzde 30,82 artış kaydedilmiştir. Ara mallarında yüzde 28,11, dayanıklı tüketim mallarında yüzde 26,97 artış gerçekleşti. Dayanıksız tüketim mallarında yıllık artış yüzde 25,97 olurken, sermaye mallarında yüzde 21,55 yükseliş görüldü. Aylık bazda ise enerji grubunda yüzde 3,55 artış kaydedilmiştir. Ara mallarında yüzde 2,04, dayanıklı tüketim mallarında yüzde 1,54 yükseliş gerçekleşti.
Ekim Ayı Kira Artış Oranı Yüzde 31,49 Oldu
Eylül ayı enflasyon verilerinin açıklanmasıyla ekim ayında uygulanan kira artış oranı da netleşmiştir. On iki aylık ortalama TÜFE değişiminin yüzde 31,49 olarak açıklanmasıyla, ekim ayında kira artışlarında esas alınacak oran yüzde 31,49 oldu. Bu oran, konut ve iş yeri kiralarında ekim ayında uygulanabilecek yasal artış oranının belirlenmesinde kullanılıyor. Dolayısıyla eylül enflasyon verileri, kiracılar ve mülk sahipleri açısından da doğrudan önem taşıyor.
Enflasyon Verileri Beklentilerin Altında Kaldı
Eylül ayı öncesinde piyasa beklentileri de açıklanmıştır. AA Finans Enflasyon Beklenti Anketi’ne katılan ekonomistler, TÜFE’nin eylül ayında yüzde 2,18 artmasını bekliyordu. Bu beklentiye göre yıllık enflasyonun yüzde 29,66 seviyesinde gerçekleşeceği öngörülmüştür. Ancak açıklanan aylık TÜFE artışı yüzde 1,84 oldu. Böylece aylık enflasyon piyasa beklentisinin altında gerçekleşti. Yıllık enflasyon ise yüzde 29,73 seviyesinde kaydedilmiştir.
174 Alt Sınıfın 133’ünde Fiyat Artışı Görülmüştür
TÜFE kapsamında yer alan alt sınıflardaki değişimler de açıklandı. Endekste bulunan 174 alt sınıfın 133’ünde fiyat artışı gerçekleşti. Aynı dönemde 35 alt sınıfta fiyat düşüşü kaydedilmiştir. Altı alt sınıfta ise endeks değerinde herhangi bir değişiklik görülmedi. Özel kapsamlı TÜFE göstergelerinde de aylık ve yıllık artışlar kaydedilmiştir. İşlenmemiş gıda, enerji, alkollü içecekler, tütün ve altın hariç TÜFE aylık yüzde 2,01 yükseldi. Bu göstergenin yıllık artışı yüzde 29 olarak gerçekleşti. On iki aylık ortalamalara göre artış ise yüzde 30,8 seviyesinde kaydedilmiştir.
Eylül Enflasyon Verileri Ekonomide Yeni Görünümü Ortaya Koydu
Eylül ayı verileri, tüketici ve üretici fiyatlarında artışların devam ettiğini gösterdi. Bununla birlikte yıllık TÜFE’nin yüzde 30’un altına inmesi dikkat çekti. Özellikle eğitim grubundaki yüksek artış öne çıkarken, gıda fiyatlarında aylık düşüş gerçekleşti. Ayrıca üretici fiyatlarında enerji ve madencilik gruplarındaki yıllık artışlar dikkat çekti.
Sonuç olarak, Eylül enflasyon oranları kapsamında TÜFE aylık yüzde 1,84, yıllık yüzde 29,73 arttı. Yİ-ÜFE ise aylık yüzde 2,07 ve yıllık yüzde 27,38 yükseldi. Ayrıca ekim ayında uygulanması beklenen kira artış oranı yüzde 31,49 olarak belirlenmiştir. Veriler, tüketici fiyatlarındaki yıllık artışın yüzde 30 seviyesinin altına indiğini ortaya koydu.