Gayrimenkul ilanları için yeni denetim çağrısı sektör temsilcileri tarafından gündeme taşınmıştır. Altın Emlak Global Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Hakan Özelmacıklı, Elektronik İlan Doğrulama Sistemi’nin kapsamının genişletilmesini önermiştir. Özellikle istisna kapsamında verilen ilanların daha sıkı kontrol edilmesi gerektiği belirtilmiştir. Gayrimenkul sektöründe ilan güvenliğini artırmak amacıyla Elektronik İlan Doğrulama Sistemi uygulanmaktadır. Ancak bazı istisna alanlarının farklı amaçlarla kullanılabileceği değerlendirilmiştir. Bu nedenle ilanı veren kişinin taşınmazla bağlantısının ve beyan edilen gerekçelerin doğrulanması gerektiği ifade edilmiştir.
Gayrimenkul İlanları İçin Yeni Denetim Çağrısı Neden Yapıldı?
Mustafa Hakan Özelmacıklı tarafından yapılan açıklamada, ilan portallarındaki istisnaların daha yakından denetlenmesi gerektiği belirtilmiştir. Özelmacıklı, özellikle malik gibi hareket eden yetkisiz kişilerin kontrol edilmesine dikkat çekmiştir. Ayrıca bazı ilanların istisna gerekçeleri kullanılarak sisteme dahil edilebildiği aktarılmıştır. Bu kapsamda istisna gerekçelerinin tek başına yeterli görülmemesi gerektiği ifade edilmiştir. İlan sahibinin taşınmazla gerçek bağlantısının da dijital sistem üzerinden doğrulanması önerilmiştir. Bununla birlikte, istisna kapsamında bulunan bütün ilanların mevzuata aykırı olduğu yönünde bir değerlendirme yapılmamıştır. Asıl ihtiyacın, beyan edilen bilgilerin doğruluğunun kontrol edilmesi olduğu vurgulanmıştır.
Yetkilendirme Sözleşmeleri e-Devlet Üzerinden Doğrulanabilecek
Özelmacıklı’nın önerileri arasında yetkilendirme sözleşmelerinin e-Devlet sistemine taşınması da bulunmaktadır. Mevcut ilan izinlerinin, resmi yetkilendirme sözleşmesinin yerine geçmediği hatırlatılmıştır. Taşınmaz Ticareti Hakkında Yönetmelik kapsamında yetkisiz işletmelerin ilan veremeyeceği belirtilmiştir. Bu nedenle yeni bir bürokratik süreç oluşturulması yerine mevcut sözleşmelerin dijital olarak doğrulanması önerilmiştir. Kira sözleşmelerinde kullanılan e-Devlet modelinin bu konuda örnek oluşturabileceği ifade edilmiştir.
İlan Yetkisinin Süresi Dijital Sistemden Takip Edilebilecek
Önerilen model kapsamında taşınmaz sahibi ile emlak işletmesi arasındaki sözleşmenin dijital ortamda oluşturulması planlanabilecektir. Sözleşmenin kapsamı ve süresi ilan izniyle ilişkilendirilebilecektir. Ayrıca tarafların sözleşmeye özel hükümler ekleyebilmesine imkân sağlanabilecektir. Böylece yetkilendirme süresinin sona ermesi halinde ilanın durumu da takip edilebilecektir. Bu sistemin hem mülk sahipleri hem tüketiciler hem de emlak işletmeleri açısından şeffaflık sağlayacağı değerlendirilmektedir.
İstisna Kapsamındaki İlanların Gerçekliği Kontrol Edilecek
İlan portallarında yer alan bazı istisna alanlarının denetime daha açık hale getirilmesi gerektiği belirtildi. Özelmacıklı, gerçekleştirilen bir taramada 44 binden fazla konut ilanına ulaşıldığını açıkladı. Söz konusu ilanlarda farklı istisna gerekçelerinin kullanıldığı belirtildi.
Bu ilanlarda özellikle;
- kooperatif hissesi,
- intifa hakkı,
- yurt dışı mülkiyeti,
- tapu kaydının bulunmaması
gibi gerekçelerin kullanıldığı aktarıldı. Ancak bu ilanların tamamının kurallara aykırı olduğu ileri sürülmedi. Bunun yerine, ilanlarda kullanılan gerekçelerin gerçekliğinin doğrulanması gerektiği vurgulanmıştır. Ayrıca ilanı veren kişinin taşınmazla hukuki veya fiili bağlantısının kontrol edilmesi gerektiği ifade edilmiştir.
Yetkisiz Aracılık Faaliyetlerine Karşı Denetim Önerilmiştir
Gayrimenkul sektöründe yetkisiz kişilerin malik gibi hareket etmesi de gündeme getirildi. Özelmacıklı, istisna alanlarının bazı kişiler tarafından kayıt dışı aracılık amacıyla kullanılabileceğine dikkat çekti. Bu durumun kurallara uygun faaliyet gösteren işletmeler açısından haksız rekabet oluşturabileceği belirtilmiştir. Bunun yanı sıra gerçek taşınmaz sahiplerinin haklarının da korunması gerektiği ifade edilmiştir. Bu nedenle denetim mekanizmasının iki taraflı şekilde oluşturulması önerilmiştir. Hem mülk sahibinin haklarının korunması hem de yetkisiz aracılığın önlenmesi hedeflenmiştir.
Sosyal Medyadaki Emlak İlanları da Takip Edilecektir
Kayıt dışı gayrimenkul pazarlamasının yalnızca ilan portallarıyla sınırlı kalmadığı belirtilmiştir. Özelmacıklı, WhatsApp ve Facebook gibi kapalı sosyal ağ gruplarında da taşınmaz pazarlaması yapıldığını ifade etti. Bu noktada doğrulanmış bir ilan bağlantısının paylaşılması ile başkasına ait taşınmazın sistematik biçimde pazarlanmasının birbirinden ayrılması gerektiği belirtilmiştir. Dolayısıyla dijital denetim mekanizmalarının farklı ilan ve paylaşım kanallarını da dikkate alması gerektiği değerlendirilmiştir.
Şüpheli İlanlar İçin Dijital İhbar Hattı Önerilmiştir
Özelmacıklı tarafından şüpheli ilanlara yönelik dijital ihbar mekanizması oluşturulması da önerilmiştir. Bu sistem üzerinden şüpheli görülen ilanların ilgili birimlere bildirilebilmesi planlanabilecektir. Ayrıca yapılan ihbarların hangi aşamada olduğunun kullanıcı tarafından takip edilebilmesi gerektiği ifade edilmiştir. Böylece denetim süreçlerinin daha şeffaf şekilde yürütülebileceği değerlendirilmiştir.
Emlak Danışmanlarının Yetkisi İlanlarda Görülebilecektir
İlan portallarındaki danışman profillerinin Taşınmaz Ticareti Bilgi Sistemi ile entegre edilmesi de öneriler arasında yer aldı. Bu entegrasyon sayesinde danışmanın hangi yetkili işletmeye bağlı olduğunun ilan üzerinde görülebilmesi hedeflenmiştir. Böylece tüketicilerin ilanı hazırlayan kişinin yetkili işletmeyle bağlantısını daha kolay kontrol edebilmesi sağlanabilecektir. Ayrıca yetkili işletmelerin daha kolay ayırt edilebilmesi mümkün hale getirilebilecektir.
EİDS İçin Yeni Denetim Mekanizmaları Gündeme Geldi
Elektronik İlan Doğrulama Sistemi ile gayrimenkul ilanlarının daha güvenli hale getirilmesi hedeflenmektedir. Ancak sektör temsilcileri, sistemin yeni kontrol mekanizmalarıyla desteklenmesini önermektedir. Bu kapsamda yetkilendirme sözleşmelerinin dijitalleştirilmesi öne çıkmaktadır. Bunun yanı sıra istisna gerekçelerinin doğrulanması ve danışman bilgilerinin sistem üzerinden gösterilmesi önerilmektedir. Ayrıca sosyal medya üzerinden yürütülen kayıt dışı pazarlama faaliyetlerinin de dikkate alınması gerektiği ifade edilmektedir.
Gayrimenkul ilanları için yeni denetim çağrısı kapsamında EİDS’nin daha kapsamlı bir yapıya kavuşturulması önerilmiştir. Yetkilendirme sözleşmelerinin e-Devlet’e taşınması, istisna gerekçelerinin doğrulanması ve danışman bilgilerinin dijital sistemlerle eşleştirilmesi gündeme getirilmiştir. Ayrıca şüpheli ilanlar için takip edilebilir bir dijital ihbar mekanizması oluşturulması önerilmiştir.
Diğer emlak haberleri için tıklayınız…
