Yabancıya konut satışı, Türkiye gayrimenkul piyasasında uzun süredir tartışılan başlıklardan biri olmaya devam ediyor. Gayrimenkul proje pazarlama ve satış platformu GPPS, TÜİK verilerini proje bazlı analizlere dönüştürerek çarpıcı sonuçlar ortaya koydu.
2013–2025 dönemini kapsayan çalışmaya göre, yabancılara satılan toplam 426 bin 737 konutun yüzde 92’si yalnızca 13 ilde gerçekleşti. Bu durum, yabancı talebinin oldukça dar bir coğrafyada yoğunlaştığını net biçimde gösteriyor.
Yabancıya konut satışı bölgesel dağılım nasıl şekilleniyor?
Analize göre satışların;
- yüzde 48’i Marmara Bölgesi’nde,
- yüzde 36’sı Akdeniz Bölgesi’nde,
- yüzde 5’i Ege Bölgesi’nde,
- yüzde 3’ü Karadeniz Bölgesi’nde,
- yüzde 8’i ise diğer bölgelerde gerçekleşti.
Bu tablo, kıyı şehirleri ve metropollerin yabancı alıcı açısından öncelikli olduğunu ortaya koyuyor. Aynı zamanda iç bölgelerde talebin oldukça sınırlı kaldığı görülmektedir.
Hangi iller öne çıkıyor? İstanbul ve Antalya neden merkezde?
13 yıllık toplam satış içinde İstanbul, 162 bin 871 adetle ilk sırada yer alıyor. Antalya ise 114 bin 132 adetle ikinci sırada bulunmaktadır. Bu iki il, toplam yabancıya konut satışlarının yaklaşık yüzde 64’ünü tek başına oluşturuyor.
Diğer 68 ilin toplam payı yalnızca yüzde 8 seviyesinde kalıyor. Bu durum, yabancı yatırımcının lokasyon tercihlerinde çeşitlenme olmadığını gösteriyor.
Vatandaşlık eşikleri satışları nasıl etkiledi?
Veriler, vatandaşlık için belirlenen asgari tutarların satış adetlerini doğrudan etkilediğini ortaya koyuyor. Eşik tutarların düşürüldüğü dönemlerde satışlar hızla artıyor. Buna karşılık tutarın yükseltildiği dönemlerde yabancı talebi belirgin şekilde zayıflıyor.
2025 yılı ise 21 bin 534 adetle son 9 yılın en düşük yabancıya satış seviyesine işaret ediyor. GPPS’ye göre bu tablo, yeni bir eylem planı ihtiyacını güçlendiriyor.
GPPS hangi yapısal önerileri sunuyor?
Platform, yabancıya satışta;
- birinci el ve ikinci el ayrımının netleştirilmesini,
- hedefin adet yerine ciro odaklı belirlenmesini,
- asgari bedelin daha nitelikli projelere yönlendirilmesini
öneriyor.
Ayrıca satışların, iskanı alınmış ve kat irtifakı kurulmuş projelere yönelmesi gerektiği vurgulanıyor.
Yabancıya konut satışı verileri ile tablo netleşmiş durumda. Talep, sınırlı sayıda ilde ve belirli proje türlerinde yoğunlaşıyor. Önümüzdeki dönemde, doğru lokasyon ve nitelikli proje geliştiren firmalar için seçici bir yabancı talebi süreci öne çıkıyor.
