Nöbetçi Eczaneler
İstanbul’da kentsel dönüşüm kapsamında uygulanan Yarısı Bizden desteği ne kadar karşılıyor sorusu yeniden gündeme gelmiştir. Eylül 2026 maliyet hesaplamaları, konut büyüklüğü arttıkça destek oranının gerilediğini göstermektedir. 90 metrekarelik konutta toplam destek oranı yaklaşık yüzde 62 seviyesinde hesaplanmaktadır. 100 metrekarelik konutta bu oran yüzde 55’e gerilemektedir. 120 metrekarelik konutta ise destek oranı yaklaşık yüzde 46 seviyesine inmektedir. Evveko tarafından hazırlanan Eylül 2026 Dönüşüm Maliyet Raporu, kampanyanın güncel piyasa maliyetleri karşısındaki durumunu ortaya koymaktadır. Raporda hibe ve kredi tutarlarının sabit kaldığı belirtilmektedir. Buna karşılık konut büyüklüğü arttıkça toplam yenileme maliyetinin yükseldiği hesaplanmaktadır.
Yarısı Bizden Desteği Ne Kadar Karşılıyor?
Kampanya kapsamında hak sahiplerine belirli tutarlarda hibe ve kredi desteği sağlanmaktadır. Hesaplamalarda 875 bin TL hibe ve 875 bin TL kredi dikkate alınmaktadır. Bu iki destek birlikte değerlendirildiğinde toplam finansman tutarı 1 milyon 750 bin TL olmaktadır. Ancak konutun büyüklüğü arttıkça toplam dönüşüm maliyeti de yükselmektedir. Bu nedenle sabit destek tutarı, daha büyük konutlarda maliyetin daha küçük bölümünü karşılamaktadır.
Evveko raporundaki hesaplamalara göre üç farklı konut büyüklüğünde durum şöyle şekillenmektedir:
- 90 metrekare: 2.841.750 TL toplam maliyet, yaklaşık yüzde 62 destek.
- 100 metrekare: 3.157.500 TL toplam maliyet, yaklaşık yüzde 55 destek.
- 120 metrekare: 3.789.000 TL toplam maliyet, yaklaşık yüzde 46 destek.
Böylece konut alanı büyüdükçe hak sahibinin karşılaması gereken tutar da artmaktadır.
90 Metrekarelik Konutta Destek Oranı Yüzde 62’ye Ulaşıyor
90 metrekarelik bir konut için toplam dönüşüm maliyeti 2 milyon 841 bin 750 TL olarak hesaplanmaktadır. 875 bin TL hibe ve 875 bin TL kredi birlikte kullanıldığında toplam destek 1 milyon 750 bin TL olmaktadır. Bu durumda destek, toplam maliyetin yaklaşık yüzde 62’sini karşılamaktadır. Hak sahibinin karşılaması gereken tutar ise yaklaşık 1 milyon 91 bin 750 TL olarak hesaplanmaktadır. Yalnızca hibe tutarı dikkate alındığında ise 875 bin TL, toplam maliyetin yaklaşık yüzde 31’ine karşılık gelmektedir. Kredi desteğinin de kullanılmasıyla karşılanan toplam oran yükselmektedir. Dolayısıyla 90 metrekarelik konutlarda desteklerin toplam maliyet üzerindeki etkisi daha yüksek olmaktadır.
100 Metrekarelik Konutta Destek Oranı Yüzde 55’e Geriliyor
100 metrekarelik konutlarda toplam dönüşüm maliyeti 3 milyon 157 bin 500 TL seviyesinde hesaplanmaktadır. Hibe ve kredi birlikte değerlendirildiğinde toplam destek 1 milyon 750 bin TL olmaktadır. Bu tutar toplam maliyetin yaklaşık yüzde 55’ine karşılık gelmektedir. Hak sahibinin karşılaması gereken tutar ise yaklaşık 1 milyon 407 bin 500 TL olarak hesaplanmaktadır. Yalnızca 875 bin TL’lik hibe değerlendirildiğinde karşılanan oran yaklaşık yüzde 28 seviyesinde kalmaktadır. Kredi desteğinin eklenmesiyle toplam destek oranı yüzde 55’e çıkmaktadır. Bununla birlikte konut büyüklüğü 90 metrekareden 100 metrekareye çıktığında hak sahibinin finansman ihtiyacı da yükselmektedir.
120 Metrekarelik Konutta Destek Oranı Yüzde 46’ya Düşüyor
120 metrekarelik konutlarda toplam dönüşüm maliyeti 3 milyon 789 bin TL olarak hesaplanmaktadır. 1 milyon 750 bin TL tutarındaki hibe ve kredi desteği bu maliyetin yaklaşık yüzde 46’sını karşılamaktadır. Bu hesaplamaya göre hak sahibinin karşılaması gereken tutar yaklaşık 2 milyon 39 bin TL olmaktadır. 120 metrekarelik konutlarda yalnızca hibe desteğinin maliyet içindeki payı ise yaklaşık yüzde 23 seviyesine gerilemektedir. Kredi desteği de eklendiğinde toplam karşılanan oran yüzde 46 seviyesinde kalmaktadır. Böylece konut büyüklüğü arttıkça sabit destek tutarının toplam maliyet içindeki etkisi azalmaktadır.
Konut Büyüdükçe Hak Sahibinin Finansman İhtiyacı Artıyor
Rapordaki hesaplamalar, kampanyadaki desteklerin sabit tutarda olmasının maliyet üzerindeki etkisini göstermektedir. Konut alanı büyüdükçe yenileme bedeli yükselmektedir. Ancak hibe ve kredi tutarı aynı kaldığı için destek oranı gerilemektedir. Bu durum özellikle 120 metrekarelik konutlarda daha belirgin hale gelmektedir. 90 metrekarelik konutta yaklaşık 1 milyon 91 bin 750 TL olan ek finansman ihtiyacı, 120 metrekarelik konutta 2 milyon 39 bin TL’ye çıkmaktadır. Dolayısıyla hak sahiplerinin dönüşüm öncesinde yalnızca destek tutarını değil, kalan finansman ihtiyacını da hesaplaması gerekmektedir.
Dönüşüm Maliyetleri Neden Daha Yüksek Hesaplanıyor?
Evveko raporunda kullanılan hesaplamalarda yalnızca temel yapı maliyeti dikkate alınmamaktadır. Müteahhit kârı, finansman giderleri ve risk payı gibi ek kalemler de hesaba katılmaktadır. 2026 yılı yaklaşık birim maliyet verilerine göre III-B sınıfı yapılar için metrekare başına maliyet 21 bin 50 TL seviyesinde bulunmaktadır. Ancak rapordaki saha değerlendirmelerinde ek kalemlerin maliyeti en az yüzde 50 artırdığı belirtilmektedir. Bu nedenle hesaplamalarda metrekare başına nihai maliyet 31 bin 575 TL olarak alınmaktadır. 100 metrekarelik konut için yapılan hesap da bu değer üzerinden oluşturulmaktadır. Böylece toplam maliyet 3 milyon 157 bin 500 TL seviyesine ulaşmaktadır. Ancak gerçek dönüşüm maliyetinin her proje için aynı olması beklenmemektedir. Zemin özellikleri, malzeme kalitesi, mimari proje ve ilçe bazındaki koşullar maliyeti değiştirebilmektedir.
125 Bin TL Taşınma Desteği Hesaplamaya Dahil Ediliyor mu?
Kampanya kapsamında taşınma giderlerini karşılamak amacıyla 125 bin TL destek sağlanmaktadır. Ancak bu tutar doğrudan inşaat yapım maliyetinden ayrı değerlendirilmektedir. Bu nedenle 90, 100 ve 120 metrekarelik konutlar için yapılan destek oranı hesaplarına taşınma desteği dahil edilmemektedir. Hak sahiplerinin toplam bütçeyi değerlendirirken taşınma desteğini ayrıca dikkate alması gerekmektedir. Böylece dönüşüm sürecinde ortaya çıkabilecek farklı giderler daha doğru şekilde planlanabilmektedir.
Yarısı Bizden Kredisi Nasıl Geri Ödeniyor?
Kampanya kapsamında sunulan 875 bin TL tutarındaki dönüşüm kredisi belirli bir geri ödeme takvimine bağlanmaktadır. Rapordaki bilgilere göre kredi ödemeleri yapı ruhsatının alınmasından 24 ay sonra başlamaktadır. Kredi için 120 aylık vade uygulanmaktadır. İlk yıl aylık taksit tutarı yaklaşık 7 bin 292 TL olarak hesaplanmaktadır. İkinci yıldan itibaren taksitler yıllık TÜFE artışının yarısı oranında güncellenmektedir. Örneğin yıllık enflasyon yüzde 30 olarak gerçekleştiğinde taksit artışı yüzde 15 seviyesinde uygulanmaktadır. Bu nedenle kredi kullanacak hak sahiplerinin yalnızca ilk yıl taksitini değil, sonraki dönemlerdeki güncellemeleri de dikkate alması gerekmektedir.
Hak Sahiplerinin Karşılayacağı Tutar Projeye Göre Değişebilir
Raporda yer alan hesaplamalar belirli maliyet varsayımları üzerinden yapılmaktadır. Gerçek dönüşüm maliyetleri ise proje ve bina özelliklerine göre değişebilmektedir. Özellikle zemin koşulları, kullanılacak malzemeler ve mimari proje detayları toplam maliyeti etkileyebilmektedir. Ayrıca yüklenici tarafından talep edilen payın yükselmesi halinde hak sahibinin finansman ihtiyacı da artabilmektedir. Bu nedenle açıklanan rakamların her bina için kesin ödeme tutarı olarak değerlendirilmemesi gerekmektedir.
Yarısı Bizden desteği ne kadar karşılıyor sorusunun yanıtı konut büyüklüğüne göre değişmektedir. 90 metrekarelik konutta toplam destek oranı yaklaşık yüzde 62 olarak hesaplanmaktadır. 100 metrekarelik konutta oran yüzde 55’e, 120 metrekarelik konutta ise yüzde 46’ya gerilemektedir. Bunun temel nedeni, hibe ve kredi tutarlarının sabit kalmasına rağmen konut büyüklüğü arttıkça dönüşüm maliyetinin yükselmesidir.