19 Mayıs 1919’da Samsun’da Başlayan Kurtuluş Mücadelesi, Türk milletinin bağımsızlık yolculuğundaki en önemli dönüm noktalarından biri oldu. Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün Bandırma Vapuru ile Samsun’a ulaşması, işgal altındaki Anadolu’da umutların yeniden güç kazanmasını sağladı. 107 yıl önce başlayan mücadele, yalnızca askeri bir hareket olarak görülmedi. Aynı zamanda milletin bağımsızlık iradesinin simgesi haline geldi. Samsun’da yakılan kurtuluş meşalesi kısa sürede tüm Anadolu’ya yayılmıştır.
Mondros Mütarekesi sonrası Anadolu işgal edildi
30 Ekim 1918 tarihinde imzalanan Mondros Mütarekesi sonrasında Anadolu’nun birçok bölgesi işgal edilmiştir. İzmir’e Yunan askerleri çıktı. Adana Fransızların kontrolüne geçti. Antalya ve Konya çevresinde İtalyan birlikleri etkili oldu. İngiliz askerleri Samsun başta olmak üzere birçok stratejik noktada konuşlanmıştır. İngiliz donanması ise İstanbul önlerine demir attı. Anadolu’daki işgallerin artması halk arasında büyük endişe oluşturdu. Türk milleti hem vatan bütünlüğünü hem de bağımsızlığını koruma mücadelesi verdi.
Mustafa Kemal Atatürk Samsun’a çıktı
Mustafa Kemal Paşa, kurtuluş hareketinin Anadolu merkezli yürütülmesi gerektiğine karar verdi. 9. Ordu Müfettişi olarak görevlendirilen Mustafa Kemal, 16 Mayıs 1919 tarihinde Bandırma Vapuru ile İstanbul’dan ayrılmıştır. Mustafa Kemal ve silah arkadaşları 19 Mayıs 1919 tarihinde Samsun’a ulaştı. Heyet, Reji İskelesi olarak bilinen Tütün İskelesi’nden karaya çıktı. Bu tarihi adım, Türk milletinin kaderini değiştiren gelişmelerin başlangıcı oldu.
Havza’da ilk Milli Mücadele mitingi düzenlendi
Samsun’daki çalışmaların ardından Mustafa Kemal Paşa Havza’ya geçti. Burada Milli Mücadele sürecinin ilk önemli halk hareketlerinden biri gerçekleştirilmiştir.
İzmir’in işgali protesto edildi
Mustafa Kemal Paşa’nın talimatıyla düzenlenen mitingde İzmir’in işgali protesto edilmiştir. Halkın bağımsızlık mücadelesine destek vermesi çağrısı yapılmıştır. Bu süreçte Anadolu’daki direniş ruhu daha da güç kazandı. Milli birlik düşüncesi geniş kitlelere ulaştı.
Kurtuluş meşalesi Anadolu’ya yayıldı
Samsun’da başlayan mücadele daha sonra Amasya, Erzurum ve Sivas’ta devam etti. Düzenlenen kongreler bağımsızlık hareketinin temelini oluşturdu. Türk milleti tüm zorluklara rağmen bağımsızlık mücadelesini sürdürdü. Verilen büyük mücadelenin ardından Türkiye Cumhuriyeti 29 Ekim 1923 tarihinde kurulmuştur.
Samsun Milli Mücadele’nin simge şehirlerinden biri oldu
Ondokuz Mayıs Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Kaya Tuncer Çağlayan, Samsun’un Milli Mücadele açısından kritik öneme sahip olduğunu ifade etti. Çağlayan’a göre Samsun, Anadolu merkezli direniş düşüncesinin başarıya ulaşabileceğini gösteren ilk şehir oldu. Mustafa Kemal Paşa’nın Samsun’daki gözlemleri, mücadelenin tüm yurda yayılabileceğine dair güçlü bir inanç oluşturdu. Bu nedenle Samsun, kurtuluş mücadelesinin sembol şehirlerinden biri olarak kabul edilmektedir.
19 Mayıs 1919’da Samsun’da Başlayan Kurtuluş Mücadelesi, 107 yıl sonra da Türk milletinin bağımsızlık sembolleri arasında yer alıyor. Mustafa Kemal Atatürk’ün Samsun’a çıkışı, Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluş sürecine yön veren en önemli adımlardan biri olarak anılmaya devam ediyor.
