Türkiye’de araç muayenesinde yeni dönem için hazırlıklar hız kazanmaktadır. Yeni sistemin 15 Ağustos 2027 tarihinden itibaren yürürlüğe girmesi planlanmaktadır. İhaleyi kazanan MOI Ortak Girişim Grubu, araç muayene hizmetini devralacaktır. Bu girişimin önemli ortaklarından biri ABD merkezli Opus şirketi olarak açıklanmıştır.
Opus CEO’su Lothar Geilen, Türkiye ziyaretinde yeni sistemin detaylarını paylaşmıştır. Geilen’e göre Türkiye’deki araç muayene programı dünya ölçeğinde büyük bir sistem olarak değerlendirilmektedir. Her yıl yaklaşık 13,5 milyon araç muayenesi yapılmaktadır. Muayene tekrarları ile bu sayı 16 milyon seviyesine ulaşmaktadır. Bu nedenle yeni sistemin güçlü bir altyapı ile kurulması planlanmaktadır.
Araç muayenesinde yeni dönem kapsamında kaç istasyon kurulacak?
Yeni sistem kapsamında Türkiye genelinde geniş bir muayene ağı oluşturulacaktır. İlk aşamada 249 sabit istasyon ile hizmet verilmesi planlanmaktadır. Bu istasyonlarda toplam 772 muayene hattı bulunacaktır. Böylece araç sahiplerinin muayene işlemlerine daha hızlı ulaşması hedeflenmektedir. Ayrıca mobil istasyon sistemi de devreye alınacaktır. Şartnamede 75 mobil istasyon yer almasına rağmen sayının artırılması planlanmaktadır.
Yeni sistemde 100 mobil istasyon ile başlanması hedeflenmektedir. Ulaştırma Bakanlığı’nın görüşleri doğrultusunda bu sayının 250 mobil istasyona kadar çıkabileceği belirtilmektedir. Bu planlama ile birlikte Türkiye genelindeki toplam muayene hattının 850 seviyesine ulaşması hedeflenmektedir.
Araç muayenesinde yeni dönem yatırım büyüklüğü ne kadar?
Yeni sistem kapsamında büyük bir yatırım programı uygulanacaktır. İhale sürecinin toplam büyüklüğü 1,72 milyar dolar olarak açıklanmıştır. Bu yatırımın Türkiye’de gerçekleştirilen büyük ölçekli altyapı yatırımları arasında yer aldığı belirtilmektedir. Ayrıca finansman sürecinin uluslararası finans piyasalarından sağlanacağı ifade edilmektedir.
Yetkililere göre yeni muayene altyapısı modern teknolojilerle kurulacaktır. Bu nedenle yatırımın geri dönüş süresinin 13 ile 14 yıl arasında olması beklenmektedir.
Elektrikli araçlar araç muayenesinde nasıl değerlendirilecek?
Araç muayenesinde yeni dönem, elektrikli araçlar için de yeni düzenlemeler içerecektir. Elektrikli araçların muayene süreci geleneksel araçlardan bazı yönleriyle farklı olacaktır. Elektrikli araçlarda motor yapısı farklı olsa da birçok sistem aynı şekilde kontrol edilmektedir. Fren sistemi, şanzıman ve farlar gibi parçalar standart muayeneden geçmektedir.
Ancak elektrikli araçlarda egzoz sistemi bulunmamaktadır. Bunun yerine batarya sistemi kontrol edilmesi gereken en önemli bileşenlerden biri olarak öne çıkmaktadır. Yeni sistemde elektrikli araç muayenesine yönelik gelişmiş teknolojilerin Türkiye’ye getirilmesi planlanmaktadır.
Araç muayenesinde yeni dönem çalışanları nasıl etkileyecek?
Yeni muayene sisteminde insan kaynağı önemli bir rol oynamaktadır. Yetkililer mevcut çalışanların korunacağını belirtmektedir.
Ayrıca çalışanların teknik yeterliliklerinin artırılması için eğitim programları hazırlanacaktır. Bu eğitimlerin yeni teknolojilere uyum sağlamak amacıyla uygulanması planlanmaktadır. Böylece araç muayene hizmetinin hem teknolojik hem de insan kaynağı açısından güçlendirilmesi hedeflenmektedir.
