Hakim ve savcılara yeni ceza düzenlemesi, Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne sunulan 12. Yargı Paketi ile yeniden gündeme gelmiştir. Hazırlanan kanun teklifinde, hakimlik ve savcılık mesleğinin gerektirdiği hukuki bilgiyle çözümlenmesi mümkün olan konularda bilirkişiye başvurulmasına ilişkin yeni bir disiplin hükmü yer almaktadır. Düzenleme ile yargı süreçlerinde etkinliğin artırılması hedeflenmektedir.
12. Yargı Paketi Kapsamında Yeni Düzenleme Yer Almaktadır
Kamuoyunda 12. Yargı Paketi olarak bilinen “Yargının Etkin ve Verimli İşlemesine Yönelik Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”, TBMM Başkanlığına sunulmuştur. Teklifte yer alan maddeler arasında hakim ve savcıların görevlerini yerine getirirken bilirkişiye başvurma süreçlerine ilişkin önemli bir değişiklik de bulunmaktadır. Düzenleme kapsamında, hukuki değerlendirme ile çözülebilen konuların bilirkişilere yönlendirilmesinin önüne geçilmesi amaçlanmaktadır.
Hakim ve Savcılar Kanunu’nda Değişiklik Yapılacaktır
Teklif ile birlikte Hakimler ve Savcılar Kanunu’nda değişikliğe gidilmesi öngörülmektedir. Buna göre hakimlik ve savcılık mesleğinin gerektirdiği hukuki bilgiyle çözümlenebilen konularda bilirkişi görüşüne başvurulması halinde disiplin hükümleri uygulanabilecektir. Söz konusu fiil, uyarma cezası gerektiren davranışlar arasına dahil edilecektir. Böylece bilirkişilik kurumunun kullanım alanının daha net şekilde belirlenmesi hedeflenmektedir.
Bilirkişiye Gereksiz Başvuru Uyarma Cezası Kapsamına Alınacaktır
Mevcut mevzuatta bilirkişi seçimi ve görevlendirilmesi sırasında kanuni kurallara uyulmaması halinde disiplin yaptırımı uygulanabilmektedir. Yeni düzenleme ile birlikte yalnızca görevlendirme sürecindeki usulsüzlükler değil, aynı zamanda hukuki bilgiyle çözümlenebilecek konuların bilirkişilere yönlendirilmesi de disiplin kapsamına alınacaktır. Bu yaklaşımın yargı süreçlerinde görev dağılımının daha sağlıklı şekilde yürütülmesine katkı sunması beklenmektedir.
Mevcut Uyarma Cezalarına Yeni Bir Madde Eklenecektir
Hakimler ve Savcılar Kanunu’nda halihazırda çeşitli fiiller uyarma cezası kapsamında değerlendirilmektedir.
Bu fiiller arasında;
- Görevde kayıtsızlık ve düzensizlik,
- Göreve mazeretsiz geç gelinmesi,
- Görevden erken ayrılınması,
- İşlerin gereksiz şekilde uzatılması,
- Yazı ve tekitlerin zamanında cevaplandırılmaması,
- Görev nedeniyle muhatap olunan kişilere karşı kırıcı davranışlarda bulunulması,
- Bilirkişi seçimi ve görevlendirilmesinde kanuni kurallara uyulmaması
yer almaktadır. Teklifin yasalaşması halinde bu listeye hukuki bilgiyle çözümlenebilecek konularda bilirkişiye başvurulması da eklenecektir. Bu değişiklikle birlikte disiplin hükümlerinin kapsamı genişletilecektir.
Yargılamaların Daha Hızlı Sonuçlanması Hedeflenmektedir
Düzenlemenin temel amaçlarından biri yargı süreçlerinde yaşanan gecikmelerin azaltılmasıdır. Uzmanlık gerektirmeyen hukuki değerlendirmelerin bilirkişilere yönlendirilmesi bazı dosyalarda sürelerin uzamasına neden olabilmektedir. Bu nedenle bilirkişilik kurumunun asli fonksiyonuna uygun şekilde işletilmesi amaçlanmaktadır. Ayrıca mahkemelerde iş yükünün daha etkin yönetilmesine katkı sağlanması hedeflenmektedir. Böylece yargılama süreçlerinin daha verimli işlemesi beklenmektedir.
Düzenleme TBMM Sürecinin Ardından Netleşecektir
Kanun teklifinde yer alan düzenleme, komisyon ve Genel Kurul görüşmelerinin ardından şekillenecektir. Meclis sürecinde yapılabilecek değişiklikler sonrasında maddenin nihai hali ortaya çıkacaktır. Yargı alanında önemli değişiklikler içeren 12. Yargı Paketi’nin önümüzdeki günlerde detaylı şekilde ele alınması beklenmektedir.
Hakim ve savcılara yeni ceza düzenlemesi, 12. Yargı Paketi kapsamında TBMM gündemine taşınmıştır. Teklifte, hukuki bilgiyle çözülebilecek konularda bilirkişiye başvurulmasının uyarma cezası kapsamına alınması öngörülmektedir. Düzenleme ile hem yargı süreçlerinin hızlandırılması hem de bilirkişilik kurumunun daha etkin kullanılması amaçlanmaktadır.
