Nöbetçi Eczaneler
Türkiye’de kentsel dönüşüm destekleri kapsamında vatandaşlara farklı finansman imkanları sunulmaktadır. Hibe, kredi, taşınma yardımı ve harç muafiyetleriyle dönüşüm maliyetlerinin azaltılması hedeflenmektedir. Özellikle İstanbul’da uygulanan Yarısı Bizden kampanyası kapsamında önemli destekler sağlanmaktadır. Riskli yapı sahiplerine konut dönüşümü için toplam 1 milyon 875 bin TL’ye kadar destek verilmektedir. Bunun yanı sıra farklı kredi programları da dönüşüm sürecinde kullanılabilmektedir.
Yarısı Bizden Kampanyasında 1 Milyon 875 Bin TL Destek Verilecek
Yarısı Bizden kampanyası kapsamında riskli yapı sahiplerine hibe ve kredi desteği sağlanmaktadır. Konutunu yeniden yaptırmak isteyen hak sahipleri için toplam destek tutarı 1 milyon 875 bin TL olarak belirlenmiştir.
Konut dönüşümünde;
- 875 bin TL hibe sağlanmaktadır.
- 875 bin TL kredi verilmektedir.
- 125 bin TL taşınma desteği sunulmaktadır.
Böylece bir konut için sağlanan toplam destek 1 milyon 875 bin TL’ye ulaşmaktadır. Ayrıca finansman desteğinden yararlanan hak sahiplerinin yüklenici firmalarla dönüşüm gerçekleştirmesine imkan tanınmaktadır. İş yerleri için de ayrı bir destek modeli uygulanmaktadır. Bir dükkan için 437 bin 500 TL hibe ve 437 bin 500 TL kredi sağlanmaktadır. Bunun yanında 125 bin TL taşınma desteği verilmektedir. Hak sahibinin diğer her bir dükkanı için ise 875 bin TL kredi imkanı sunulmaktadır.
Yarısı Bizden Kampanyasından Kimler Yararlanabilecek?
Kampanyanın riskli yapı kapsamındaki konut ve iş yerlerine yönelik uygulanması öngörülmektedir. Ayrıca riskli yapı ilan edilen bağımsız bölümlerin belirlenen süre içerisinde kampanyaya dahil edilmesi sağlanmaktadır. Yapılan düzenlemeyle birlikte 31 Aralık 2026’ya kadar riskli yapı ilan edilen bağımsız bölümlerin kampanyadan yararlanmasının önü açılmıştır. Böylece dönüşüm hazırlıkları nedeniyle oluşabilecek süre kayıplarının hak kaybına dönüşmemesi amaçlanmaktadır. Bu kapsamda 2025 ve 2026 yıllarında riskli yapı tespiti onaylanan konut ve iş yeri sahipleri de kampanyaya dahil edilebilmektedir.
Toki ve Emlak Konut Tarafından Büyük Dönüşümler Yapılacak
Alan bazlı ve site benzeri büyük dönüşümlerde farklı bir model uygulanmaktadır. Bu tür projelerde inşaat çalışmalarının Toki veya Emlak Konut tarafından üstlenilmesi öngörülmektedir. Bu model kapsamında her hak sahibi için 875 bin TL hibe sağlanmaktadır. Ayrıca 125 bin TL taşınma desteği verilmektedir. Sağlanan hibe tutarı bina maliyetinden düşürülmektedir. Geriye kalan borç ise uzun vadeli ve uygun ödeme koşullarıyla taksitlendirilmektedir. Böylece büyük ölçekli dönüşümlerde vatandaşların finansman yükünün azaltılması hedeflenmektedir.
Kentsel Dönüşüm İçin 3 Milyon TL’ye Kadar Kredi Verilecek
Dönüşüm yapmak isteyen vatandaşlara farklı bir finansman seçeneği de sunulmaktadır. İklim ve Afetlere Dayanıklı Şehirler Projesi kapsamında 3 milyon TL’ye kadar kredi kullanılabilmektedir.
Proje, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı koordinasyonunda yürütülmektedir. Finansman Dünya Bankası kaynaklarıyla sağlanmaktadır.
Kredi kapsamında;
- İlk yıl için ödeme ertelemesi uygulanmaktadır.
- Vade süresi 180 aya kadar uzatılmaktadır.
- Aylık yüzde 0,69 faiz oranı üzerinden finansman sağlanmaktadır.
- Bazı hak sahiplerine faiz indirimi uygulanmaktadır.
Bununla birlikte faiz indirimlerinde gelir durumu ve bazı özel şartlar dikkate alınmaktadır. Enerji verimliliği de indirim oranının belirlenmesinde kullanılmaktadır.
Faiz İndirimi Hangi Durumlarda Uygulanacak?
Riskli yapıdaki bağımsız bölüm dışında başka konutu bulunmayan maliklere faiz indirimi uygulanmaktadır. Ayrıca orta ve düşük gelirli haneler de belirlenen şartlarla indirimlerden yararlanabilmektedir. Şehit aileleri, harp ve vazife malulleri ile dul ve yetimler için de indirim imkanı bulunmaktadır. Emekliler ve en az yüzde 40 engelli vatandaşlar da kapsamda tutulmaktadır. Hanehalkı reisi kadın olan haneler için de faiz indirimi uygulanabilmektedir. Ayrıca binanın enerji kimlik belgesindeki sınıf dikkate alınmaktadır.
A sınıfı enerji kimlik belgesine sahip binalarda yıllık yüzde 0,50 indirim uygulanmaktadır. B sınıfı enerji kimlik belgesine sahip binalarda ise yıllık yüzde 0,25 indirim sağlanmaktadır. Birden fazla indirim kategorisine giren hak sahipleri, şartları karşılamaları halinde indirimleri birlikte kullanabilmektedir. Tüm koşulların karşılanması halinde yıllık toplam faiz indirimi yüzde 1,25’e kadar çıkarılabilmektedir.
Kentsel Dönüşüm Kredisi Hangi İllerde Uygulanacak?
İklim ve Afetlere Dayanıklı Şehirler Projesi ilk aşamada altı ili kapsamaktadır. Proje kapsamında İstanbul, İzmir, Kocaeli, Sakarya, Manisa ve Tekirdağ belirlenmiştir. İstanbul’un yanı sıra İzmir, Kocaeli ve Sakarya’da başvuru sürecinin başlatıldığı belirtilmektedir. Projeyle riskli yapıların depreme ve iklim koşullarına daha dayanıklı hale getirilmesi hedeflenmektedir. Krediye başvuru için devam eden icra, takip veya haciz kaydının bulunmaması şartı aranmaktadır. Ayrıca aylık kredi taksitinin, belgelenen hane gelirinin yüzde 70’ini aşmaması gerekmektedir.
Yapı Ruhsatı ve İskan Harçlarında Muafiyet Sağlanıyor
Kentsel dönüşüm destekleri arasında yalnızca finansal destekler sunulmamaktadır. Bazı resmi işlemlerde harç ve vergi avantajları da uygulanmaktadır. Kentsel dönüşüm kapsamında yeniden yapılacak binalarda yapı ruhsatı harçları için indirim ve muafiyet imkanları bulunmaktadır. İnşaat tamamlandıktan sonra alınan yapı kullanma izin belgesi için de belirli şartlarla harç avantajı sağlanmaktadır. Tapu işlemlerinde de bazı istisnalar uygulanmaktadır. Yüklenicinin hak ettiği bağımsız bölümlerin ilk satışında yüzde 4 oranındaki alım-satım harcı için muafiyet bulunmaktadır. Riskli yapı tespitinden kat irtifakı kurulmasına kadar geçen süreçte bazı satış işlemlerinde de istisna uygulanmaktadır. Ancak kat irtifakı kurulduktan sonra söz konusu muafiyetin sona erdiği belirtilmektedir.
Belediye Harçları ve Damga Vergisinde Avantaj Sağlanıyor
Dönüşüm sürecindeki bazı noter işlemlerinde harç muafiyetleri uygulanmaktadır. Ayrıca kanun kapsamında düzenlenen belirli sözleşme ve resmi belgeler damga vergisinden istisna tutulmaktadır. Belediyeler tarafından alınan bazı imar ve işlem harçlarında da muafiyet sağlanmaktadır. Ancak bu avantaj genel olarak mevcut inşaat alanının 1,5 katına kadar olan bölümü kapsamaktadır. Bu sınırın üzerindeki ilave alanlar için normal harç uygulaması yapılmaktadır. Dolayısıyla dönüşüm projesinin alanı, uygulanacak muafiyetlerin belirlenmesinde önem taşımaktadır.
KDV ve Kira Yardımı Desteği de Sunuluyor
Kentsel dönüşüm projelerinde belirli şartlara bağlı olarak KDV avantajları da uygulanabilmektedir. Uygulanacak istisna ve indirimler projenin niteliğine göre belirlenmektedir. Bunun yanı sıra 6306 sayılı Kanun kapsamında kira veya tahliye yardımı da sağlanabilmektedir. Riskli yapılarını tahliye eden hak sahipleri, şartları karşılamaları halinde bu desteklerden yararlanabilmektedir. Belirli koşulları taşıyan kiracılar için de tahliye yardımı uygulanabilmektedir. Yardım tutarları illere göre farklılaştırılabilmekte ve dönemsel olarak güncellenebilmektedir.
Kentsel dönüşüm destekleri kapsamında vatandaşlara yalnızca hibe ve kredi sunulmamaktadır. Taşınma ve kira yardımlarıyla birlikte çeşitli vergi ve harç avantajları da uygulanmaktadır. Özellikle Yarısı Bizden kampanyasında konutlar için 1 milyon 875 bin TL’ye kadar destek sağlanmaktadır. Ayrıca 31 Aralık 2026’ya kadar riskli yapı ilan edilen bağımsız bölümlerin kampanyadan yararlanabilmesi sağlanmaktadır. Dönüşüm planlayan vatandaşların başvuru şartlarını ve uygulanabilecek destekleri resmi kanallardan ayrıca kontrol etmesi önem taşımaktadır.