Reel efektif döviz kuru, ekonomi çevreleri tarafından yakından takip edilen göstergeler arasında yer almaktadır. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), mayıs ayına ilişkin Reel Efektif Döviz Kuru Gelişmeleri raporunu yayımlamıştır. Açıklanan verilere göre tüketici ve üretici fiyatları bazında hesaplanan endekslerde farklı yönlü hareketler kaydedilmiştir.
Mayıs ayında tüketici fiyatları bazlı göstergede gerileme görülürken, üretici fiyatları bazlı endekste yükseliş yaşanmıştır. Uzmanlar, döviz kuru ve enflasyon verilerinin bu görünüm üzerinde etkili olduğunu belirtmektedir.
TÜFE Bazlı Endeks Gerileme Gösterdi
TCMB verilerine göre 2025 baz yılı esas alınarak hesaplanan TÜFE bazlı endeks mayıs ayında düşüş kaydetmiştir. Nisan ayında 105,99 seviyesinde bulunan endeks, mayıs ayında 0,44 puan azalarak 105,55 seviyesine gerilemiştir. Ekonomi uzmanları, bu değişimin Türk lirasının tüketici fiyatları bazında dış piyasalara karşı sınırlı bir değer kaybına işaret ettiğini ifade etmektedir.
Yİ-ÜFE Bazlı Göstergede Artış Kaydedildi
Üretici fiyatları dikkate alınarak hesaplanan endeks ise yükseliş göstermiştir. Mayıs ayında Yİ-ÜFE bazlı gösterge 0,29 puan artışla 101,41 seviyesine ulaşmıştır. Üretici enflasyonundaki değişimlerin ve maliyet yapısındaki hareketliliğin bu artış üzerinde etkili olduğu değerlendirilmektedir.
Türk Lirasının Reel Değeri Yıllık Bazda Güçlendi
Açıklanan veriler, Türk lirasının yıllık bazdaki görünümünde artış yaşandığını ortaya koymaktadır.
Geçen yılın aynı dönemiyle yapılan karşılaştırmada;
- TÜFE bazında 6,42 puanlık artış
- Yİ-ÜFE bazında 2,36 puanlık yükseliş
kaydedilmiştir. Bu tablo, Türk lirasının geçen yılın mayıs ayına kıyasla daha güçlü bir görünüm sergilediğini göstermektedir.
Dolar ve Euro Mayıs Ayında Yükseldi
Merkez Bankası raporunda döviz kurlarındaki değişimlere de yer verilmiştir.
Açıklanan verilere göre mayıs ayında:
- ABD doları Türk lirası karşısında ortalama yüzde 1,49 değer kazanmıştır.
- Euro Türk lirası karşısında ortalama yüzde 1,59 yükselmiştir.
Döviz kurlarındaki bu hareketlilik, endeks hesaplamalarında belirleyici unsurlar arasında yer almaktadır.
Enflasyon Verileri Dikkat Çekti
Mayıs ayına ilişkin enflasyon rakamları da raporda yer alan önemli veriler arasında bulunmaktadır.
Buna göre;
- TÜFE aylık bazda yüzde 1,71
- Yİ-ÜFE aylık bazda yüzde 2,75
artış göstermiştir. Üstelik uzmanlar, enflasyon ve kur hareketlerinin Türk lirasının uluslararası rekabet gücü üzerinde doğrudan etkili olduğunu vurgulamaktadır.
TCMB Endeksi Etkileyen Unsurları Açıkladı
TCMB değerlendirmesinde, Türkiye’deki fiyat artışlarının endeks üzerinde yukarı yönlü etki oluşturduğu belirtilmiştir. Buna karşılık dünya genelindeki fiyat hareketleri ve nominal kur sepetindeki değişimlerin aşağı yönlü etki yaptığı ifade edilmiştir. Özellikle dolar ve euronun Türk lirası karşısındaki yükselişi, mayıs ayındaki görünüm üzerinde etkili olan faktörler arasında gösterilmiştir.
Reel efektif döviz kuru verileri mayıs ayında farklı yönlü hareketlere işaret etmiştir. TÜFE bazlı göstergede gerileme yaşanırken, Yİ-ÜFE bazlı endekste yükseliş kaydedilmiştir. Aynı zamanda TCMB tarafından açıklanan veriler, döviz kuru ve enflasyon gelişmelerinin Türk lirasının dış piyasalardaki görünümü üzerindeki etkisini ortaya koymaktadır.
